Schoorsteen

Sinterklaas_schoorsteen_dak.jpg

Vroeger een rookgat in een hut Verbinding tussen de 'mensenwereld' en de 'bovenwereld' waar geesten en goden wonen.. Mensen offerden vruchten van het veld (raap, biet, wortel, appelen...) in de hoop op een rijke oogst volgend jaar. Die rijke oogst werd geschonken door Wodan die levenszaden uitstrooide. Als een verbinding tussen de mensen en geesten en goden.

Voor meer oude bronnen omtrent de schoorsteen, betrekking hebbend op Nederland: klik hier

1679 

Hondius, Jacobus (1679). “Swart register van duysent sonden” (pagina 219). Gerardus Borstius (Amsterdam) 29 mei 2015


“464. Sondigen soodanige Ouders, die Ledematen zijnde/ nochtans op seeckere tijdt des jaers voor hare kleyne kinderen eenige snoeperijen/ wat poppegoet/ ende andere dingen die haer aengenaem zijn/ in de schoorsteen laten vallen/ of deselve des nachts in hare kleederen/ koussen en schoenen steecken/ ende dan des morgens hare kinderen een deel leugens wijs maecken van een seeckere paepsche sanct/ ghenaemt S. Claes/ seggende dat Sinter Claes dat gedaen heeft: ende maecken haer selven alsoo schuldigh aen die paepsche superstitis en afgoderye/ ende planten die hare kinderen in.”

J. Ter Gouw, 'De Volksvermaken' uit 1871

Sinterklaas_schoorsteen.jpg

Sinterklaas rijdt over de daken

Naar een oude prent uit Ter Gouw

De schoorsteen is de koker der- gemeenschap met de bovenwereld, die de kinderlijk levendige verbeelding der voorgeslachten met allerlei geesten bevolkte ‘). Door den schoorsteen vernamen ze dikwijls de wonderlijkste stemmen en geluiden, profeciën en vermaníngen. Wie zijn buurman een schrik woû aanjagen, klom op diens schoorsteen, en schreeuwde, met een grove stem, een paar onheilspellende woorden door den koker, en de arme buurman sidderde door al zijn leden. Goed en kwaad kwamen door den schoorsteen. De boldergeest kwam er door, om plagen in ’t huis te brengen; maar ook de kaboutermannetjes kozen denzelfden weg, als ze den gelukskinderen ’s nachts een zak "ol geld bragten. En zoo deed ook Sinterklaas zijn intogt door den schoorsteenpijp, zonder dat iemand ooit heeft kunnen merken, dat zijn „sliekerdemickjes" naar ’t roet smaakten.

Bron 1679: www.sintzwartepiet.nl / Klik hier voor de digitale versie van J. Ter Gouw uit 1871 / Bron: tekst / prent Sinterklaas, uit het blad Groot Rotterdam 1926