Home » Sint Nicolaasfeest kenmerken » Zak - Mand - Korf

Zak - Mand - Korf

De Zwarte Klazen en later de Zwarte Pieten kwamen bij jonge gezinnen in huis en riepen dan met holle stem: Zijn hier nog stoute kinderen. Verstandige ouders hadden hun kinderen hierop voorbereid zodat die wisten dat ze zeker niet meegenomen zouden worden in de zak naar Spanje. Zo was dit onderdeel van het feest een potje lekker griezelen waarna de cadeaus en het snoep konden worden uitgedeeld. Omdat sommigen veel te ver gingen in het bang maken van de kinderen is hiertegen altijd wel verzet geweest. Naast minder belangrijk worden van de roe heeft ook de zak een andere functie gekregen als plek voor cadeautjes en strooigoed. Dit laatste is op grond van hygiëne soms ook al niet meer het geval. Er werd al genoemd dat de kinderen in de zak naar Spanje zouden worden vervoerd. In andere landen wordt in plaats van Spanje ook wel de Hel als bestemming genoemd. In andere Europese landen en vroeger ook wel in Nederland werd in plaats van een zak ook wel een mand of korf gebruik voor dit doel. De zak is, naast roe, ketting en het zwarte gezicht een belangrijk kenmerk van de begeleiders van Sint Nicolaas.

Voor oude bronnen omtrent de zak / korf / mand met de betrekking hebbend in Nederland, klik hier

1703 – Feestelijkheden van Sint Nicolaas , Matthijs Naiveu

Wil je meer weten over het schilderij, klik hier

1850 - Boekje 'St. Nicolaas en zijn knecht' / Herdrukken

'St. Nikolaas bij Stoute Kinderen'

Bron Afb. 1: (Eerste druk - 1850) www.hetoudekinderboek.nl / Afb. 2 t/m 6: Herdrukken, klik hier

1878 - Boekje: Kinderdeuntjes en Wiegeliedjes

Illustraties - Zak / Geschenken

Afb. 1: 1879 - Boek 'St. Nicolaas op reis door Nederland' (Grote Markt - Haarlem) / Afb. 2: Ca. 1960/65 'Boekje 'st. Nicolaasversjes'

Illustraties - Zak / Stout kind

Afb. 1: Ca. 1900/1910 Boek 'St. Nicolaas' Bron: www.zwiggelaarauctions.nl / Afb. 2: Ca. 1925 - Boek 'sinterklaas & Pieterbaas' / Afb. 3: 1934 - De Gruyters 'Reclame - Brochure' / Afb. 4: Jr. 50 bladmuziekboekje / Afb. 5: Detail - De Gruyters liedjes Jr. 70 / Afb. 6: Ca. ? - Boek 'St. Nicolaasboek' / Afb. 7: Ca. ? - Boek 'Mijn Sinterklaasboek'

Bron afb. 7 en 8: www.marktplaats.nl 

Sinterklaaspapier - Zak / Stout kind

Sinterklaaspapier - Zak / Geschenken / Sint / Piet

Illustraties - Zak / Roe (Bang maken)

Afb. 1 - Fragment boekje: De Gruyter's zangboekje 'Wie zoet is...' (1948)

Foto's - Mand / Geschenken

Jaren 50/60 - Postkaarten / Mand 

Illustraties - Mand / Geschenken / Lekkernijen

Afb. 1: 1870 Boek 'St. Nikolaas en zijn knecht' - Gespot: Tentoonstelling 'Wie zoet is krijgt lekkers' (2016) / Afb 2: Ca. ? - Boek 'St. Nicolaas', Met dank aan J. Bosman / Afb. 3: Ca. ? - Boek 'St Nicolaas' / Afb. 4: Bolletje verpakking Jr. 90 / Afb. 5 en 6: Boekje 'Sinterklaas kapoentje' (Hema, Jr. 70) / Afb. 7: Ca. ? - Boek 'Sinterklaasboek' / Afb. 8: Ca. ? - Boek 'Sint Nicolaas' / Afb. 9: Ca. ? - Boek 'sint Nicolaas' / Afb. 10: Ca. ? - Boek 'Sint Nikolaas' / ASfb. 11: Ca. 1985 - Sinterklaaspapier

Bron afb. 3, 7, 8 en 9: www.marktplaats.nl